ĐÔ THỊ ĐI BỘ TÂY BẮC TP.HCM: TIỆN ÍCH GẦN CHƯA ĐỦ, PHẢI DỄ TIẾP CẬN

Khi tìm hiểu đô thị đi bộ Tây Bắc TP.HCM, người mua thường quan tâm dự án có bao nhiêu công viên, trường học, khu thể thao hay trung tâm thương mại. Tuy nhiên, số lượng tiện ích chưa phản ánh đầy đủ mức độ thuận tiện trong đời sống. Một câu hỏi thực tế hơn cần được đặt ra: từ nhà đến những nơi đó có thể đi bộ dễ dàng, an toàn và thường xuyên hay không?

Theo góc nhìn của tôi, tiện ích chỉ thực sự trở thành một phần của đời sống khi cư dân có thể tiếp cận chúng thường xuyên. Một công viên rất đẹp nhưng phải lấy xe để tới sẽ tạo trải nghiệm khác hoàn toàn với một công viên nằm trên hành trình đi bộ hằng ngày.

Đó là lý do khả năng đi bộ nên được xem như một tiêu chí riêng khi đánh giá chất lượng đô thị.

Đô thị đi bộ Tây Bắc TP.HCM: Vì sao khoảng cách ngắn chưa đủ?

Một gia đình không sử dụng mọi tiện ích với tần suất giống nhau.

Trường học, công viên nhỏ, khu vận động, cửa hàng thiết yếu hay nơi nghỉ ngoài trời có thể được sử dụng gần như mỗi ngày. Vì vậy, khoảng cách và sự thuận tiện trên hành trình đến đó ảnh hưởng trực tiếp đến thói quen sống.

Nếu phải lấy xe cho cả những quãng đường ngắn, lợi thế “đầy đủ tiện ích” có thể chưa chuyển thành trải nghiệm thuận tiện thực tế.

Ngược lại, một đô thị có các điểm sử dụng thường xuyên nằm trên những tuyến đi bộ liên tục có thể giúp cư dân đưa hoạt động vận động vào chính sinh hoạt hằng ngày thay vì phải dành riêng thời gian để tập luyện.

Đi bộ thuận tiện cần nhiều hơn một vỉa hè

Khả năng đi bộ không chỉ được quyết định bởi việc có vỉa hè hay không.

Một tuyến đi bộ tốt còn cần tính liên tục, bóng mát, điểm nghỉ, cảnh quan, giao cắt an toàn và khả năng kết nối đến nơi cư dân thật sự muốn tới.

Nếu đường dạo kết thúc giữa chừng hoặc phải cắt qua nhiều tuyến xe lớn, khoảng cách trên bản đồ dù ngắn vẫn có thể tạo cảm giác bất tiện.

Đây là điểm người mua nên kiểm tra trực tiếp trên tổng mặt bằng: từ khu nhà ở tới công viên, trường học hoặc khu thương mại có một hành trình rõ ràng hay không.

Saigon Park: khi đường dạo trở thành mạng lưới

Trong tài liệu Vinhomes Saigon Park, hệ thống công viên – hồ nước được định hướng kết hợp đường dạo bộ và xe đạp dài khoảng 16 km, bên cạnh Canal Park ven kênh khoảng 5 km.

Điểm đáng quan tâm không chỉ là chiều dài.

Nếu các tuyến này kết nối được nhiều khu chức năng, đường dạo bắt đầu đóng vai trò như một mạng lưới di chuyển chậm, thay vì chỉ là tiện ích thể thao hoặc cảnh quan.

Khi đó, cư dân có thể kết hợp đi bộ với việc tới công viên, gặp gỡ cộng đồng hoặc di chuyển giữa những khu vực gần nhau.

Tuy nhiên, đây vẫn là định hướng của dự án. Chất lượng thực tế sau này cần được đánh giá qua độ liên tục của tuyến, cây xanh che bóng, điểm qua đường và khả năng tiếp cận từ từng khu ở.

Green City: tiện ích cần nối được với khu ở

Ở Vinhomes Green City, cách tổ chức tiện ích cũng cho thấy yếu tố đi bộ được đưa vào nhiều lớp cảnh quan.

The Forest có đường dạo vườn nhiệt đới, đường dạo ven hồ, cầu đi bộ nối các khu vực và những không gian nghỉ xen giữa hệ thống thể thao – cây xanh. Vinhomes Green City

Tại The Sunrise, hệ thống tiện ích tiếp tục có đường dạo công viên, đường dạo ven hồ, cầu đi bộ, vườn thư giãn và đường chạy bộ quanh khu thể thao. Vinhomes Green City

Điều này đáng quan tâm hơn việc chỉ đếm số tiện ích.

Với người mua để ở, câu hỏi nên là: từ căn nhà đến những nơi gia đình thường sử dụng có thể hình thành một hành trình đi bộ thuận tiện và dễ chịu hay không?

Đây cũng là cách đánh giá khách quan hơn giữa hai dự án có quy mô rất khác nhau.

Góc nhìn cố vấn khi đánh giá khả năng đi bộ

Khi xem một khu đô thị, tôi đề xuất người mua kiểm tra 5 yếu tố:

1. Khoảng cách thực tế từ nhà tới tiện ích thường dùng.
2. Tuyến đi có liên tục hay không, hay phải vòng qua nhiều đường xe chạy.
3. Môi trường đi bộ có cây xanh, bóng mát và điểm nghỉ hay không.
4. Điểm đến cuối tuyến có thực sự phục vụ nhu cầu hằng ngày không.
5. Trẻ nhỏ và người lớn tuổi có thể sử dụng hành trình đó thuận tiện hay không.

Với các dự án Tây Bắc TP.HCM, đây là lớp thông tin nên được đặt bên cạnh hạ tầng liên vùng và giao thông nội khu.

Đường lớn giúp cư dân đi xa nhanh hơn. Nhưng khả năng đi bộ tốt lại giúp những nhu cầu gần nhà trở nên đơn giản hơn.

Theo tôi, một đại đô thị thuận tiện không phải nơi cư dân có thể lái xe tới mọi tiện ích trong vài phút.

Giá trị cao hơn nằm ở việc nhiều hoạt động thường nhật có thể diễn ra mà cư dân không cần khởi động một phương tiện cho mỗi hành trình ngắn.

Đó chính là lúc quy hoạch bắt đầu phục vụ con người ở quy mô gần gũi nhất.